lo mi mamta cu te zekri lebna .i zoi Mia patrino alŝtelitas. zoi
lo mi mamta lo mi zdani ca ze'a zvati
.i
pu lo djedi be li so'o lo mi mamta goi ko'a joi ko'e goi la takeon. cu jvinu catlu
.i
ti'e ko'a ca lo nu vecnu bu'u la parimitsykoc. pu sanji lo nu fi ko'a fe lo daski be lo jdini pu ba'o zekri lebna
.i
ko'e mi pu fonxa tavla
.i
mi lo mi patfu pe lo gugdejupu pu fonxa tavla lo du'u ko lo kagni be fi lo jernu'e karda lo terzeile'a betri cu tavla
.i babo
mi mo'i vi ko'a .e ko'e tezu'e lo nu joikla lo zdani pu klama
.i
la parimitsykoc. .e ko'e tezu'e lo nu tavla lo pulji lo terzeile'a betri pu sidju ko'a
.i
ki'e la parimitsykoc. .e la takeon.
.i
.uinai la parimitsykoc. ba zi narza'i binxo
.i zoi
Mia patrino loĝas ĉe mi en ĉi tiuj tagoj.
Lastatempe, post ŝia turismo kun Takeo,
dum ŝia aĉetado ĉe Paris-Mitsukoshi, ŝi eksciis, ke ŝi estis alŝtelita je ŝia monpaperujo.
Mi riĉevis telefonadon el Takeo,
do mi
telefonis mian patron,
ke diru al la kreditkarto-kompanio pri la ŝtelito.
Poste mi iris al apud ŝi kaj Takeo por kunreveni hejmen.
Paris-Mitsukoshi kaj Takeo multe helpis ŝin por raporti al polico pri ŝtelito.
Dankon al ili. Bedaŭrinde Paris-Mitsukoshi baldaŭ malaperos.
lo mi mamta cu te zekri lebna .i zoi Mia patrino alŝtelitas. zoi
lo mi mamta lo mi zdani ca ze'a zvati
.i
pu lo djedi be li so'o lo mi mamta goi ko'a joi ko'e goi la takeon. cu jvinu catlu
.i
ti'e ko'a ca lo nu vecnu bu'u la parimitsykoc. pu sanji lo nu fi ko'a fe lo daski be lo jdini pu ba'o zekri lebna
.i
ko'e mi pu fonxa tavla
.i
mi lo mi patfu pe lo gugdejupu pu fonxa tavla lo du'u ko lo kagni be fi lo jernu'e karda lo terzeile'a betri cu tavla
.i babo
mi mo'i vi ko'a .e ko'e tezu'e lo nu joikla lo zdani pu klama
.i
la parimitsykoc. .e ko'e tezu'e lo nu tavla lo pulji lo terzeile'a betri pu sidju ko'a
.i
ki'e la parimitsykoc. .e la takeon.
.i
.uinai la parimitsykoc. ba zi narza'i binxo
.i zoi
Mia patrino loĝas ĉe mi en ĉi tiuj tagoj.
Lastatempe, post ŝia turismo kun Takeo,
dum ŝia aĉetado ĉe Paris-Mitsukoshi, ŝi eksciis, ke ŝi estis alŝtelita je ŝia monpaperujo.
Mi riĉevis telefonadon el Takeo,
do mi
telefonis mian patron,
ke diru al la kreditkarto-kompanio pri la ŝtelito.
Poste mi iris al apud ŝi kaj Takeo por kunreveni hejmen.
Paris-Mitsukoshi kaj Takeo multe helpis ŝin por raporti al polico pri ŝtelito.
Dankon al ili. Bedaŭrinde Paris-Mitsukoshi baldaŭ malaperos.
.ai jmaji rinka lo mi pinka .i zoi Mi kolektu miajn komentojn
mi lo se jinvi bu'u lo snukarni be na'e mi pu so'i roi ciska .i ba zi vi jmaji rinka ra .i ri'a lo nu go'i kei lo ciska jmina be fi lo vi snukarni ba so'u za'u roi si'e
.i zoi
Mi komentis fojfoje miajn pensojn en blogoj de aliuj. Mi baldaŭ kolektu ilin tie ĉi. Tiel tiu ĉi blogo iomete plioftiĝos.
za'a da'inai mi festi .i ku'i da'i mi ca morsi binxo .inaja mi raktu zmadu ke barda festi ke binxo .i ja'o .ei .a'i mi fadni festi ranji
.i zoi
Mi vidas, ke mi estas vere rubaĵo, sed mi devas strebi kiel rubaĵo, ĉar mi estus pli ĝeniga tro granda rubaĵo, se mi mortus nun.
Tiu ĉi hajko de @santouka bezonas la kuntekston kune tradukita.
Se mi tradukas nur tiun ĉi hajkon sen kunteksto, mi devas enigi la signifon de kunteksto en la hajko, do ĝi sengustiĝas:
Eĉ sen alkoholaĵo, mi trankvile pasigis tagon.
Por eviti tian aferon, mi tie ĉi traduku la kuntekston:
La 7-a de januaro: nuba, poste bela, malvarmiĝis kaj vintreciĝis (hieraŭ estis ek-iom-malvarmiĝ-tago laŭ la kalendaro)
一月七日 曇、后晴、寒くなつた、冬らしくなつた(昨日から小寒入だ)
Mono nuliĝis, ankaŭ rizpasto nuliĝis, ankaŭ rizo nuliĝis (precize, mono restas ankoraŭ je 13 centonoj).
銭がなくなつた、餅もなくなつたし米もなくなつた(銭は精確にいへば、まだ十三銭残つてゐるが)。
Matene mi ne estis malsata, do teon trinkis kaj nenion manĝis; posttagmeze eretojn de pastaĵo iomete aĉetis kaj manĝis; vespere restintan mandarinon manĝis; teo ja estas la plej bongusta.
朝は腹も空いてゐないからお茶を飲んですます、午後は屑うどんを少しばかり買つて食べる、夜は密柑の残つたのを食べる、お茶がやつぱり一等うまい。
Hieraŭ kaj hodiaŭ sen alkoholaĵo mi pasigis tempon; mi ne pensis, ke mi volas drinki; mi problable finfine sukcesis nur malgravigi alkoholaĵon; plie, hieraŭ kaj hodiaŭ mi sole estis; mi neniun vizitis, neniu min vizitis; mi nur sole sidis, legis kaj pensis; kaj mi estis trankvila.
昨日も今日もアルコールなしだつた、飲みたいとも思はなかつた、私もやつとアルコールだけは揚棄することが出来ら(マヽ)しい、そして昨日も今日も私一人だつた、訪ねてもゆかず、訪ねてくるものもなかつた、たゞ一人ぢつとして読んでゐた、考へてゐた、そして平静だつた。
Kaj poste li hajkis:
Eĉ teo sufiĉas al mi dum tuta tago.
・お茶でもすませる今日が暮れた
Vi eble eksuspektas, ke @santouka estis alkoholisma. Ankaŭ mi tiel suspektas.
Tiu ĉi hajko de @santouka bezonas la kuntekston kune tradukita.
Se mi tradukas nur tiun ĉi hajkon sen kunteksto, mi devas enigi la signifon de kunteksto en la hajko, do ĝi sengustiĝas:
Eĉ sen alkoholaĵo, mi trankvile pasigis tagon.
Por eviti tian aferon, mi tie ĉi traduku la kuntekston:
La 7-a de januaro: nuba, poste bela, malvarmiĝis kaj vintreciĝis (hieraŭ estis ek-iom-malvarmiĝ-tago laŭ la kalendaro)
一月七日 曇、后晴、寒くなつた、冬らしくなつた(昨日から小寒入だ)
Mono nuliĝis, ankaŭ rizpasto nuliĝis, ankaŭ rizo nuliĝis (precize, mono restas ankoraŭ je 13 centonoj).
銭がなくなつた、餅もなくなつたし米もなくなつた(銭は精確にいへば、まだ十三銭残つてゐるが)。
Matene mi ne estis malsata, do teon trinkis kaj nenion manĝis; posttagmeze eretojn de pastaĵo iomete aĉetis kaj manĝis; vespere restintan mandarinon manĝis; teo ja estas la plej bongusta.
朝は腹も空いてゐないからお茶を飲んですます、午後は屑うどんを少しばかり買つて食べる、夜は密柑の残つたのを食べる、お茶がやつぱり一等うまい。
Hieraŭ kaj hodiaŭ sen alkoholaĵo mi pasigis tempon; mi ne pensis, ke mi volas drinki; mi problable finfine sukcesis nur malgravigi alkoholaĵon; plie, hieraŭ kaj hodiaŭ mi sole estis; mi neniun vizitis, neniu min vizitis; mi nur sole sidis, legis kaj pensis; kaj mi estis trankvila.
昨日も今日もアルコールなしだつた、飲みたいとも思はなかつた、私もやつとアルコールだけは揚棄することが出来ら(マヽ)しい、そして昨日も今日も私一人だつた、訪ねてもゆかず、訪ねてくるものもなかつた、たゞ一人ぢつとして読んでゐた、考へてゐた、そして平静だつた。
Kaj poste li hajkis:
Eĉ teo sufiĉas al mi dum tuta tago.
・お茶でもすませる今日が暮れた
Vi eble eksuspektas, ke @santouka estis alkoholisma. Ankaŭ mi tiel suspektas.
Kial esperantumi... aŭ espero al Lojban エスペラントな理由、あるいはロジバンへの期待
Kial mi uzas Esperanton? どうしてエスペラントを使うの?
Kialo 1 理由1:
Ĉar tio estas artefarita. 人工言語だから。
Tiam, kiam oni lernas alian lingvon, la vortumo nekutima estas erara eĉ se ĝi estas laŭ gramatiko. Ekzemple, japane "mi metas sojlakto-kazeon en malvarmujo" estas erara, kaj "mi enmetas tofuon en fridujo" estas ĝusta. Mi pensas, ke la unua vortumo ne estas erara, ĉar ĝi estas laŭ gramatiko, sed la ne-denaska lingvano malofte havas rajton de proponi novan vortumon (escepte se la ne-denaska lingvano estas politike aŭ kulture pli forta ol la denaska lingvano). Alivorte, la ne-denaska lingvano devas obei la denaskan lingvanon pri tiu lingvo.
外国語を習うとき、文法に従っていても、慣用表現と違うと、直される。例えば、日本語で「わたしが冷たい箱の中に豆乳凝固品を置く。」と言ったら、大抵、「冷蔵庫に豆腐を入れる。」に直される。文法規則は守っているのだから直す必要は無いと思うが、ネイティブではない者には、新しい表現として提起する権利が与えられることはあまりない(文化的・政治的な力関係に大きな差がある場合は別)。つまり、ネイティブではない者は、その言語世界では、嫌でもネイティブの言うことに従うしかない。
Dume, la denaska lingvano havas rajton de krei novan vortumon, iam tro multe. Eĉ se maljunaj denaskaj lingvanoj sentas tion malplezura, novaj vortumoj naskiĝas unu post alia. Tiaj vortumoj estas plejofte portempaj modaj, sed iuj transvivas, ŝanĝante la lingvon mem.
一方、ネイティブには、新表現を創作する自由が、ときには過剰なほど、与えられる。たとえ年寄りが顔をしかめたとしても、新表現はどんどん生まれる。その多くは一過性の流行で終わるかもしれないが、一部の表現は生き延びて、言語自体を変えていく。
Kontraŭe, la artefarita lingvo ne enhavas tian malegalecon inter la denaskaj kaj la ne-denaskaj. Se oni obeas nur gramatikon, ĉiu povas libere vortumi: ankaŭ ne-kutima vortumo estas ĝusta kaj komprenebla, eĉ proponebla kiel nova vortumo.
しかし、人工言語には、このような、ネイティブと非ネイティブの間の不平等は無い。文法規則を守ってさえいれば、だれでも自由に表現できる。慣用ではなくても許されるし、通じるし、新しい表現として提起することだってできる。
Ankaŭ en la artefarita lingvo, iu nova vortumo ja ne estas akceptata, sed ĉiuj havas rajton de proponi, kontraŭe de la aliaj lingvoj.
もちろん、人工言語でも、新しい表現を誰にも受け入れられないことは多々あるだろうが、提案の権利が全くない外国語とは違う。誰にでも新しい提案をする権利がある。
En la natura lingvo, libereco de vortumo estas malegala inter la denaskaj kaj la ne-denaskaj. Dume en la artefarita lingvo-mondo, ĉiuj estas egalaj sub la gramatiko, kaj ĉiu povas ludi la ĉefrolon de la lingvo.
自然言語では、ネイティブと非ネイティブとの間で、表現の自由度は不平等である。それに対して人工言語の世界では、文法の下にすべての人が平等であり、誰もがこの言語の主役になれる。
La artefarita lingvo estas la plej taŭga por tiuj fieraj lernantoj, kiuj ne volas korekti sian vortumon laŭ nekonvinka kialo.
人工言語は、納得できない理由で直されたくない「オレサマ」的学習者には、最適の言語と言えるだろう。
Nova demando 新たな疑問:
Estas multaj artefaritaj lingvoj, plie, Esperanto enhavas multajn strukturajn malbonpunktojn. Se oni ne trovas konvinkan artefaritan lingvon, kreu novan alian lingvon. Inter tiaj multaj opcioj, kial elektu Esperanton?
人工言語ならたくさんの種類があるし、エスペラントにも構造上の欠点はいろいろある。既存の人工言語に気に入ったものがなければ、自分で作っても良いはずだ。そのように選択肢がある中で、なぜエスペラントを選ぶのか。
Kialo 2 理由2:
Ĉar tio estas la plej vaste uzata inter la artefaritaj lingvoj. 人工言語の中では一番普及しているから。
Tio estas ĉar Esperanto estas nuntempe la plej vaste uzata. Tio estas la sama ol la kaŭzo, kial multaj homoj lernas la anglan, la hispanan aŭ la ĉinan, sed, ĉar Esperanto estas la artefarita, do, laŭ la Kialo 1, tio estas pli agrabla por lernantoj ol la angla, la hispana aŭ la ĉina.
それは、現在のところ、これが一番普及しているからである。この理由は、多くの人が英語やスペイン語や中国語を習い始める理由と同じなのだが、エスペラントは人工言語であるから、理由1で述べたように、英語やスペイン語や中国語よりは、エスペラントのほうが、学習者にとって気分が良い。
Tia kialo ke "Esperanto estas vaste uzata" estas aŭtoritatema, kion mi malamas, sed pri elektado de lingvo por lerni, mi devas malkontesti. La lingvo povas vivi nur se ambaŭ sendanto kaj ricevanto ekzistas. Esperanton komence nur kelkaj homoj uzis, sed danke al tiuj, kiuj pene vastigis la lingvon, nun la uzantoj estas tutmonde, kvankam maldense. Tiuj uzantoj tradukis kaj kreis esperante, do la kultura valoro de Esperanto pli kaj pli altiĝis. Danke al Interreto, esperantistoj en tutmonto povas facile interrilati, do Esperanto pli facile vastiĝas. Tiel Esperanto estas NUNTEMPE la plej vigla kaj la plej utila inter la artefaritaj lingvoj.
「普及しているから」という理由は権威主義的で、いただけないが、学習しようとする言語の選択に関しては、認めざるを得ない。言語というのは、発する者と受け取る者が存在して初めて、生きることができる。エスペラントだって、初めは少ししか使用者がいなかったが、先人たちの普及努力のおかげで、低密度ではあるけれども世界中に使用者がいる。そして、その使用者たちの翻訳や創作が少しずつ溜まり、そのおかげで、文化的な価値が少しずつ高まっている。インターネットのおかげで、世界中に散らばるエスペラント使用者間の通信が容易になった現在では、エスペラントがますます普及しやすくなった。こうして、人工言語の中では、「今のところ」最も生き生きとした、最も実用的な言語になった。
"Nuntempe"? Jes, estonte la situacio povas ŝanĝi, ĉar aperis Lojban, kio estas strukture la plej perfekta. Lojban estas beba lingvo, praktikigita finfine en la jaro 2002. Se ĝi estonte senprobleme kreskos ---tio estas, la uzantoj multiĝos--- iam oni povas ŝanĝi sian ĉefan lingvon el Esperanto al Lojban, ĝuste kiel ŝanĝi sian ĉefan OS-n. Mi antaŭĝuante tian tempon, kaj iomete kontribuante al kreskado de Lojban ---alivorte, lernante Lojban-on---, nuntempe daŭre uzu Esperanton.
「今のところ」?そう、今後はどうなるか分からない。なぜなら、ロジバンという、構造的な欠陥の少ない人工言語が現れたからだ。ロジバンは、2002年にようやく実用段階に入った、赤ちゃん言語だ。今後順調に成長すれば(つまり使用者が増えれば)、メインのOSを乗り換えるのと同じ感覚で、エスペラントからロジバンへ乗り換える時が来るかもしれない。その時を楽しみに待ちながら、そしてロジバンの成長にも微力ながら貢献しつつ(つまり学習しつつ)、さしあたりはエスペラントを使い続けたい。